Virus en infectieziekten bij katten

Virus- en infectieziekten bij katten

Een Belgische lezeres van mijn artikelen heeft gevraagd of ik iets wil schrijven over een aantal virus- en infectieziekten bij katten en de homeopathische behandeling ervan.

Een aantal van deze ziekten zijn: Feline virale rhinotracheïtis (FVR), calici-virus, feline pneumonitis, feline enteritis (panleucopenie), feline infectieuze anemie, feline leukemie, feline infectieuze peritonitis (FIP). Voor verklaringen zie onderaan dit artikel.

Feline virale rhinotracheïtis (FVR)

Ziektebeeld:
Heldere oogafscheiding, niezen en afscheiding uit de neus. In ernstige gevallen koorts oplopend tot 40,5 graden. De keel kan ontstoken zijn; het dier zal dan kwijlen. De eerst heldere afscheiding wordt in een later stadium (keelontsteking) etterig. Er kan chronische bronchitis ontstaan of verzwering van het neustussenschot. In dat geval zal de kat slijm met bloedsporen uitniezen. Deze verzwering kan leiden tot afsterving van het neuskraakbeen en de neusschelpen. De ziekte is het hevigst bij hele jonge of hele oude dieren. Katten die van de ziekte herstellen kunnen drager blijven en bij een verzwakte conditie het virus verspreiden. Indien later een terugval optreedt, kunnen ze alsnog sterven aan de ziekte. De incubatietijd is hooguit 10 dagen.
Homeopathische behandeling:
Een virus is niet gevoelig voor een antibioticum, dus een homeopathische behandeling kan heel nuttig zijn. Er zijn verschillende middelen te noemen voor behandeling. Het best werken de zogenaamde constitutiemiddelen, een middel passend bij de constitutie (het gestel) van de patiënt. Dit kunnen zijn:
Pulsatilla (wildemanskruid), wat past bij lieve aanhankelijke dieren met wisselende symptomen, overvloedige milde afscheidingen.
Silicea (kiezelzuur) dat we inzetten als er al een secundaire infectie van het oog is opgetreden. Silicea lost oud littekenweefsel op.
Tartarus (braakwijnsteen) komt in aanmerking als de bronchiën bij de ziekte betrokken raken. Een natte hoest met weinig maar etterig slijm. Vooral als de patiënt vaak op de rechterzijde ligt is tartarus een passend middel.
Phosphorus (fosfor) is inzetbaar indien het neustussenschot en neuskraakbeen ontstoken is of aan het afsterven, waarbij de patiënt heftig niest met bloederig slijm. Ook toepasbaar bij bronchiale problemen waarbij bloederig slijm wordt opgehoest.
Kalium bichromicum (kaliumbicarbonaat) past bij dikke, gele en taaie afscheiding uit neus en longen.
Kreosotum (kreosoot) is inzetbaar als het bronchiale weefsel ernstig is aangetast en de adem vies ruikt.
Arsenicum album (rattenkruid); dit naast de andere middelen altijd inzetten bij virusziekten als anti-virusmiddel

Bij praktisch alle virus- en infectieziekten kan ter ondersteuning een nosode-therapie worden toegepast. Nosoden (het Griekse woord nosos = ziekte) zijn preparaten bereid uit gesteriliseerde uitgangsproducten. Dit kunnen zijn speeksel, maagsap, urine of transpiratievocht, gedode bacterieculturen, serums of vaccins, die op homeopathische wijze zijn gepotentieerd (= verdund). Nosoden worden op dezelfde wijze bereid en toegepast als homeopathische middelen, de potenties liggen veelal hoger.
Er bestaan van allerlei bekende ziekten nosoden die ter ondersteuning kunnen worden gebruikt. Zo bestaat er voor deze ziekte de FVR-nosode. De nosode vult de werking van de andere middelen aan en versnelt het herstelproces. Ook kan de nosode preventief worden gebruikt, als u bang bent dat uw katten met het virus in aanraking zijn geweest. In dat geval dient men gedurende enkele maanden preventief de nosode aan het drinkwater toe te voegen zodat elke kat er regelmatig iets van binnenkrijgt. Daarmee wordt een bepaalde immuniteit tegen het virus opgebouwd.

Calici-virusziekte

Ziektebeeld:
Verzwering van de tong en mondslijmvliezen. Het neustussenschot kan verzweren, waardoor niesaanvallen met etterig slijm ontstaan. Als complicatie kan longontsteking optreden.
Homeopathische behandeling:
Grotendeels hetzelfde als bij FVR, evenals Mercurius solubilis (mercurius) dat een gunstige invloed heeft op de mondslijmvliezen, zeker als de kat erg kwijlt. Bij longontsteking Phosphorus en ter ondersteuning de Calici-nosode.

Feline pneumonitis

Ziektebeeld:
Soort neusverkoudheid. De bovenste luchtwegen en traanklieren zijn aangetast. Het oogbindvlies gaat ontsteken met stroperige afscheiding. De ziekte komt veel voor bij jonge katjes en wordt veroorzaakt door het organisme Chlamydia psittaci.
Homeopatische behandeling:
Chlamydia-nosode gebruiken we ter voorkoming en ter behandeling van een chlamydia-infectie bij jonge katjes. De nosode kan gebruikt worden ter ondersteuning van andere medicijnen.
Argentum nitricum (zilvernitraat) zetten we in als het oogbindvlies acuut of chronisch is ontstoken. In chronische gevallen kan het hoornvlies verzweren. De uitvloeiing is etterig.
Graphites (grafietpoeder) inzetbaar bij kleverige, honingachtige afscheiding uit de ogen.
Kalium bichromicum (kaliumbicarbonaat) bij taaie gele en dikke neusuitvloeiing.
Acidum nitricum (salpeterzuur) als het hoornvlies gaat verzweren. Tevens komen darmproblemen voor, zoals dikkedarmontsteking. De ontlasting is dan dun en slijmerig. De bijkomende neusverkoudheid wordt gekenmerkt door gelige bijtende afscheiding, waarbij het neustussenschot chronisch ontstoken kan zijn.
Phosphorus (fosfor) bij etterige afscheiding met bloed uit ogen en neus. De dieper gelegen delen van het oog zijn aangetast.

Feline enteritis (panleucopenie)

Ziektebeeld:
Koliekverschijnselen, kromme rug, gestrekte achterpoten en pijn in de buik. De koorts kan oplopen tot 41 graden en het dier braakt hevig en droogt hierdoor snel uit. Deze virusziekte wordt veroorzaakt door een organisme uit de parvovirusgroep met een incubatietijd van hooguit 10 dagen.
Homeopathische behandeling:
Preventie: nosode van het virus.
Arsenicum album (rattenkruid) als het ziektebeeld lijkt op een arsenicumvergiftiging, braken, angst, rusteloosheid. Dit middel kan overigens altijd preventief tegen alle virussen worden ingezet; dan ook weer door het drinkwater mengen (gedurende 6-8 weken), zodat de katten er allemaal iets van binnenkrijgen.
Aconitum (monnikskap) om angst en shocktoestand te verminderen.
Phosphorus (fosfor) gebruiken we indien longontsteking dreigt en het dier wel drinkt, maar de vloeistof na korte tijd weer uitbraakt.
Pyrogenium (nosode van kadaverine) bij een zwakke hartslag en koorts, maar ook bij een snelle hartslag en lage temperatuur. Het zal de koorts en hartslag gunstig beïnvloeden.
Cantharis (Spaanse vlieg) indien de darmontsteking dreigt over te gaan in buikvliesontsteking.
China (viltige kinaboom) bij zwakte en sloomheid.

Feline infectieuze anemie

Ziektebeeld:
Verminderde eetlust en zwakte. In een vergevorderd stadium zijn de slijmvliezen bleek, treedt soms geelzucht op en kan de milt opzwellen. De diagnose kan pas na bloedonderzoek definitief gesteld worden, omdat de ziekte wordt veroorzaakt door bloedparasieten (van de familie Rickettsia). Overbrenging geschiedt door insecten, bijv. bloedzuigende vlooien. Als de parasieten zich in het gastdier hebben genesteld richten ze schade aan de rode bloedlichaampjes aan, met bloedarmoede (anemie) als gevolg.
Homeopathische behandeling:
Homeopathisch kan een ondersteunende behandeling worden toegepast met o.a. Arsenicum album, Lachesis en China.

Feline leukemie

Ziektebeeld:
Het virus komt vooral tot uiting in de lymfeweefsels. De uitscheiding van het virus vindt plaats via speeksel, melk en urine. Katten die het virus dragen en geen antistoffen hebben, bezwijken vaak aan deze ziekte. De ziekte kan vele vormen aannemen. Leukemie en/of lymfosarcoma zijn de belangrijkste. Drachtige poezen kunnen spontaan aborteren / verwerpen. Het immuunsysteem werkt niet goed, waardoor van alles kan ontstaan.
Een opvallend symptoom is bloedarmoede. Leukemie treedt op als gevolg van ziek beenmerg dat kwaadaardige cellen in de bloedsomloop brengt. Er kunnen lymfosarcomateuze tumoren ontstaan en er treden ademhalingsproblemen op. Ook kunnen er levertumoren ontstaan.
Homeopathische behandeling:
Homeopathische medicijnen kunnen het immuunsysteem opvijzelen. Er bestaan in de homeopathie een aantal nosoden (zie bij FVR) die hetzij preventief, hetzij ondersteunend werken tegen deze ziekte. Verder kan dit gecombineerd worden met bijvoorbeeld Phosphorus, Silicea en Echinacea.

Feline infectieuze peritonitis (FIP)

Ziektebeeld:
Fataal verlopende ziekte van vooral jonge katjes. Incubatietijd 14 dagen of langer. Koorts tot boven de 41 graden. De buik is opgezet door buikvliesontsteking, veroorzaakt door vocht. De lever kan zijn aangetast (geelzucht) en soms ook het borstvlies, waardoor ademhalingsproblemen ontstaan.
Homeopathische behandeling:
Over het algemeen is de ziekte fataal, maar er kunnen een aantal middelen worden gebruikt: Cantharis, Tuberculinum bovinum en de nosode FIP. De behandeling dient heel lang te duren, soms zelfs levenslang, maar ik heb gelukkig toch diverse katten gezien die het wel hebben gered. Als preventiemiddel gelden eveneens de nosode FIP (omschrijving bij FVR) en Arsenicum album.

Sita van der Munnik - Tilstra
(veterinair) homeopaat
Tel.: 0224 571879
www.homeo-natura.nl

Verklaring van enkele medische termen:
Feline: katten
Rhinotracheïtis: niesziektevorm, vooral van neus- en keelholtes
Calici: virusziekte
Pneumonitis: longontsteking
Feline enteritis (panleucopenie): kattenziekte, darmontsteking t.g.v. virus uit de parvogroep
Anemie: bloedarmoede
Leukemie: kankervorm
Peritonitis: buikvliesontsteking

Terug naar menu

Oorspronkelijk gepubliceerd in De Natuur Uw Arts, 35e jaargang 2010, Nr. 206, bladzijde29